Öğle vakti neminde tutuklu gecenin.
Dört duvarın yorgun tulumbası
tahliye ediyor
zamanı zamanı zamanı zamanı

İdi İdi.

Horozların ötüşü boşuna.
Berrak güneşin ağzı çekiyor eylemini
idi idi idi idi

Yarın Yarın.

Dinlenişi, hâlâ sıcak oluşun.
Şimdiki zaman düşünüp saklıyor
beni
yarına yarına yarına

Ad Ad.

Adı nedir, her neyse, tüylerimizi
diken diken edenin?
Adı Aynı’dır acı çekenin
Addan addan addan aDdan.

*Trilce (1922)’den.

çeviren: Hasan Ağan
 

      Bir anlığına ayak
bassak da oraya
hiç olmamışızdır aslında orada.

      Bir yerdir, görünür
her darlığında bu hayatın,
yürür de yürür tek sıra.

      Daha yakındır bana ve
çift sarılı yumurtama, bense hep çok
uzağında sanmıştım onu yazgıların.

      Şimdi gidebilirsin yürüyerek
ya da bütünlük hissiyle eyersiz,
pullar hiç ulaşmaz çünkü oraya.

      Çay rengi ufuk da öleyazmakta
orayı sömürgeleştirmeye
yüce Heryeri için.

      Ama bu dünyada kendimle
bildiğim yer, tam da orası,
zıtlıklarla yürür adım adım.

      –Kapat aralanmış kapıyı
o aynanın en derinindeki. – Bunu mu?
–Hayır, onun kız kardeşini.

      –Kapanmaz. Varmak olanaksız
artık mandalların tutmaz
olduğu o yere.
      Böyle bir yer var kendimle bildiğim. 

(Paris, 1923)

Çeviren: Hasan Ağan
 

Yazmak istiyorum ama bir puma gibiyim,
defne olmak istiyorum ama benim pembeleşen soğan;
nasıl ses verirse versin yoktur öksürük,
                       sisin içinde yitmeden,
ne tanrı ne de tanrı’nın oğlu vardır,
                       tecellisiz.

Gidelim de yiyelim öyleyse çayırları,
hıçkırığın etini, feryadın meyvesini,
kavanozdaki melankolik ruhumuzu.

Gidelim! Gidelim! Yaralıyım.
Gidip zaten içilmişi içelim,
gidelim, kuzgun, dölleyelim eşini.

* Poemas Póstumos’dan.

Çeviren: Hasan Ağan
 

Son bulmak için mi
yarında, fallik bir teşhirin taslağında,
şeker hastalığında, beyaz bir lazımlıkta,
geometrik bir yüzde, ölü bir adamda
ihtiyaç duyan bir vaaza ve bademlere
ki aslında fazlasıyla patates var
ve akışkan bir hayalet, altın gibi parıldayan
ve karın bedeli sıcakla eriyen?
Bunun için mi böylesine ölmemiz?
Bir kez ölebilmek için
her an ölmeli miyiz?
Ve paragraf mı yazdığım?
Ve ilahi parantez mi tırmandığım?
Ve miğferim mi delinen o mangada?
Ve ayraç mı her şeyi içine alan?
Ve iki sesli harfin ayrılışının retoriği mi, el mi
patatesim mi, etim mi, yatak örtüsü altındaki çelişkim mi?

Deli oluşum, kurt oluşum
koyun oluşum ve tam bir at oluşum!
Yazı masasıdır, evet, bütün hayatım; minberdir
aynıyla bütün ölümüm!
Barbarlık vaazı: bu sayfalar;
git gide şiddetlenen bir inziva: bu deri.

Bu şekilde düşünce yüklü, altınsı ve kucak dolusu
savunacağım avımı sesim ve gırtlağımla
iki durumda,
belirgin bir koku içre dua edişimde
ve hareketsizlik içgüdüsüyle yürüyüşümde
kendimle iftihar edeceğim yaşadığım sürece – söylenmeliydi bu;
ve atsineklerim kabaracak gururla
çünkü hem merkezdeyim hem sağda
ve soldayım da aynı zamanda

* Cesar Vallejo’nun yazdığı son şiir. Poemas Póstumos’dan.

Çeviren: Hasan Ağan

XXXVI

Geçmeye çalışıyoruz iğne deliğinden
zafer arzusuyla yüz yüze.
Çemberin dörtte biri amonyaklaşıyor neredeyse.
Dişi erilliğe geçmekte, kökünden
olası göğüslerin ve tam
kökünden ne çiçeklenmezse!

Bu yolda mısın, Milo’lu Venüs?
Güç bela kıpırdanıyorsun
gömülüsün derininde
salt kollar varoluşunun
ve bu varoluştur hâlâlayan
ebedi kusuru.
Milo’lu Venüs, kesilip atılmış kolun
kendi başına hareket ediyor, dirseğiyle çabalıyor yol açmaya
yeşilleşerek kekeleyen çakıl taşlarının arasında,
arasında deniz minarelerinin, şimdilerde kıpırdanan
hâlâlarla, arifelerde ölümsüz.
Kementçisi yakınlığın, kementçisi
parantezin.

Reddet, her şeyinle, adım atmayı
Uyum’un çifte güvenliğine.
Reddet simetriyi de kesinlikle.
Arasına gir çarpışmalarının
teker izleriyle kızışan savaş arabalarının
geçebilmek için iğne deliğinden!

Sanki şimdi küçük parmağım
daha da bir solumda. Bakıp düşünüyorum da
bu parmak benim parmağım olmamalı ya da
olması gereken yerde değil mi ne.
Ve öfkeyle ilham veriyor bana, uyarıyor beni
ve kaçış yok
bugünün Salı olduğunu zannetmekten başka.

Yol açın yeni tek sayıya
                          öksüzlükle muktedir.

Trilce’den.

Çeviren: Hasan Ağan
 

LXXVII

Öyle seslenir ki hatırlatıp
çoğaltırcasına incileri
her fırtınanın
tam da burnundan topladığım.

Hiç kesilmesin bu yağmur.
Yağmadıkça
ben onun üstüne ya da gömülmedikçe
her şeyimle suya
her ateşten bir anda savrulan.

Bu yağmur, nereye kadar yetişir bana?
Korkarım kalakalacağım kupkuru bir karın boşluğuyla
korkarım dinecek bu yağmur sınamadan beni
susuzluğunda akıl almaz ses tellerinin
ki yaratırlar uyumu.
Hep yükselmeliyiz biz – hiç alçalmak yok!
Yükselmiyor muyuz biz hakikatte aşağıya doğru?

Şarkı ve yağmur, hâlâ denizsizlik sahilinde!

Trilce’den.

Çeviren: Hasan Ağan
 

Ayırırım kendimi denizden
sular üzerime geldiğinde.

Hep ayrılalım bir yerlerden. Tadını alalım
enfes şarkının
arzunun alt dudağından dökülen.
Ey muhteşem el değmemişlik.
Tuzsuz esiyor meltem. 

Özsu kokusu alıyorum uzaklardan
dinlerken derinlerdeki titreşimleri,
dip dalga notalarının peşinde.

Ve bu yolda atılabilirsek
saçma olanın içine,
kaplarız hiçbir şeyi olmamanın altınıyla kendimizi
ve yatarız kuluçkasına gecenin henüz doğmamış
kanadının, kız kardeş
gündüzün öksüz kanadının,
bir olmanın yardımıyla ki kanat yok artık.

Trilce’den

Çeviren: Hasan Ağan

Firari azap girer ve çıkar
aynı kare delikten.
Şüphe. Dengedir sürekli acı çeken
dibine kadar.

Bazen tüm çelişkilere şiddetle çarparım kendimi
ve bir anlığına en kara yüksekliği olurum zirvelerin
Uyumun kaderinde.
Sonra patlak gözler kendini irkiltir ilahice
ve kesik kesik ağlar ruhun sıra dağları,
sağlam imanda vahşileşir oksijen,
yakar yanmayacak ne varsa ve
acı bile çoğaltır kahkahadaki gagayı.

Ama bir gün ne girebileceksin
ne de çıkabilecek, firari gözlerine
atacağım bir avuç pislikle.

Trilce’den.

Çeviren: Hasan Ağan

Öfke, ağacı yapraklara bölen öfke,
ve yaprakları benzeşmez iki tomurcuğa,
ve tomurcukları da alabildiğine küçük saban izlerine:
fakir adamın öfkesinde
iki nehir denizlere karşı.

Öfke, iyiyi şüphelere bölen öfke,
ve şüpheyi üç benzer taş kemere,
ve kemerleri de beklenmedik lahitlere:
fakir adamın öfkesinde
bir parça çelik iki hançere karşı.

Öfke, ruhu bedenlere bölen öfke,
bedenleri benzemez org(an)lara,
ve org(an)ları düşüncenin yankılanan oktavlarına:
fakir adamın öfkesinde
özlü bir ateş iki kratere karşı.

Çeviren: Hasan Ağan